آیا خدا ما را می‌آزماید؟ آزماینده را بیازمایید

آیا خدا ما را می‌آزماید؟ بیایید آزماینده را بیازماییم. سانجیو نیوار بی‌پایگی بهشت و دوزخ ابدی را برملا می‌کند. راه ودایی کارما، زایش دوباره و پیشرفت را در آغوش بگیرید.

Is God Testing Us? Examine the Examiner. A Vedic Invitation by Sanjeev Newar. A schoolgirl questions unequal exam clocks between Sanjeev Newar and Zakir Naik caricatures.
Different papers. Different time limits. Fair test?
In this article 9 sections
  1. فقط به این پاسخ دهید (یکشا پرشنا | यक्ष प्रश्न)
  2. خودِ آزمون را به محاکمه بکشید
  3. استدلال
    1. 1. قبولی پیش از آغاز امتحان
    2. 2. یک دوقلو بهشت می‌گیرد. دیگری آزموده می‌شود.
    3. 3. اگر ذهن توان شرکت در آزمون را نداشته باشد چه؟
    4. 4. زاده در کیش نادرست. روانهٔ دوزخ؟
    5. 5. جنایتی هولناک که چون میان‌بُری به بهشت فروخته می‌شود
    6. 6. برگه‌های متفاوت. شرایط متفاوت. یک نتیجهٔ نهایی.
    7. 7. بهشت می‌تواند ما را آماده کند. چرا زمین نتوانست؟
    8. 8. آیا یک سوسک سهم بهتری می‌برد؟
    9. 9. یک آزمون نابرابر. یک حکم ابدی.
    10. 10. به نوزادی تجاوز می‌شود. این آزمونِ کیست؟
    11. 11. اصلاً چرا اجازه داد کتاب‌های «نادرست» پدید آیند؟
    12. 12. شست‌وشوی مغزی از کودکی. داوری تا ابد؟
    13. 13. یک عمر، فروکاسته به یک «ببخشید» واپسین؟
    14. 14. هوش را داد. برای به کار بستنش کیفر می‌دهد.
  4. پاسخ ودایی: زندگی ادامه می‌یابد. پیشرفت ما نیز.
  5. چکیدهٔ سخن
  6. این را پیش ببرید
  7. پرسشی برای رویارویی
  8. آنچه باید انجام دهید
  9. آزماینده را بیازمایید.سپس خودتان را بیازمایید.

فقط به این پاسخ دهید (یکشا پرشنا | यक्ष प्रश्न)

اگر زندگی امتحان خداست، چرا داوطلبان برگه‌های متفاوت، ساعت‌های متفاوت و فرصت‌های متفاوت می‌گیرند؟

خودِ آزمون را به محاکمه بکشید

مردم با توانایی‌ها، فرصت‌ها و طول عمرهای بسیار متفاوتی آغاز می‌کنند. پیش از پذیرفتن داوری‌ای که تا ابد پابرجاست، خودِ آزمون را بیازمایید. آیا این توضیح با این ادعا جور درمی‌آید که خدا عادل و کامل است؟

استدلال

If this issue disturbs you - help us destroy the machinery behind it. Support Rashtra Jyoti. Click to Support

If this issue disturbs you - help us destroy the machinery behind it. Support Rashtra Jyoti. Click to Support

یادداشت: این مقاله قصد ندارد باور هیچ کیشی را به تمسخر بگیرد. برعکس، من به نهایتِ احترام به باور هر کیشی، صرف‌نظر از اینکه چه کیشی باشد، باور دارم، تا زمانی که آن باور به دیگران احترام بگذارد و با آنان مدارا کند. این مقاله رشته‌ای از پرسش‌هاست که به‌طور خاص خطاب به کسانی است که باور دارند تنها کیش خودشان بهترین است و دیگران فروترند. هدف مقاله جا انداختن این نکته است که کیش امری مربوط به ایمان شخصی است. هر تلاشی برای متقاعد کردن دیگران به ترک ایمان شخصی خود و پذیرفتن کیش محبوب من، پر از رخنه‌های منطقی خواهد بود. هر اشاره‌ای به یک کیش در این مقاله تنها به کسانی در آن کیش اشاره دارد که به فعالیت‌های گرواندن (تغییر کیش) می‌پردازند.

بسیاری از مردم جهان باور دارند که:

یک زندگی به‌منزلهٔ آزمون؛ خدا به‌منزلهٔ بهترین آزماینده؛ نتیجه، قبولی (بهشت) یا مردودی (دوزخ).

بیایید آزماینده را بیازماییم.

این 14 استدلال را بکاوید

1. قبولی پیش از آغاز امتحان

بسیاری از کودکان در زهدان می‌میرند. آیا آنان به بهشت می‌روند یا به دوزخ؟ بسیاری می‌گویند به بهشت می‌روند، چون در زندگی‌شان هرگز کار نادرستی نکرده‌اند.

حال پرسش من این است: «آیا اصلاً گزینه‌ای برای انجام کار نادرست داشتند؟»

آیا خدا جانب‌داری نمی‌کند وقتی یک داوطلب را حتی پیش از آغاز امتحان قبول می‌کند، در حالی که دیگری باید صد سال آزمون پشت آزمون بدهد؟

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. آنان بی‌آزمون قبول می‌شوند. چرا بقیه آزموده شوند؟
آنان بی‌آزمون قبول می‌شوند. چرا بقیه آزموده شوند؟

2. یک دوقلو بهشت می‌گیرد. دیگری آزموده می‌شود.

بسیاری از کودکان پیش از بلوغ می‌میرند. حتی کارهای نادرستشان از معصومیت برمی‌خیزد، نه از خواستی عامدانه برای کار نادرست. آیا آنان به بهشت می‌رسند یا به دوزخ؟

اگر به بهشت برسند، پس چرا خدا همه را در کودکی نمی‌کُشد تا جایی در بهشت برایشان تضمین کند؟ آیا خدا ناعادل و ناقص رفتار نمی‌کند؟

اگر به دوزخ برسند، تقصیرشان چه بود؟

فرض کنید دوقلوهایی به دنیا آمدند. هر دو در سه سال نخست همان زندگی معصومانه را داشتند. سپس یکی مُرد. او یکراست به بهشت خواهد رفت. دیگری چند سال بعد را نیز معصوم ماند، سپس به هم‌نشینی بد افتاد و در 60 سالگی مُرد. اکنون او به دوزخ خواهد رفت، فقط به این دلیل که خدا تصمیم گرفت به جای برادرش، که خدا او را در کودکی کُشت، او را بیازماید.

آیا این جنایت خدا نیست که این کودک را شصت سال زنده نگه داشت اما برادرش را نه؟ اگر هر دو را در همان سه‌سالگی کُشته بود، هر دو به بهشت رفته بودند!

پس اگر تنها یک زندگی باشد و بهشت/دوزخ دائمی، این ثابت می‌کند که خدا ناعادل است.

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. همان آغاز معصومانه. چرا خطر بیشتر؟ عمر طولانی‌تر. سهم بدتر؟
همان آغاز معصومانه. چرا خطر بیشتر؟ عمر طولانی‌تر. سهم بدتر؟

3. اگر ذهن توان شرکت در آزمون را نداشته باشد چه؟

شخصی دیوانه زاده می‌شود. توانایی‌های ذهنی‌اش رشد نکرده است و از حد توانایی‌های، مثلاً، یک کودک پنج‌ساله فراتر نرفته است. اما او عمری دراز می‌کند. آیا او به دوزخ می‌رود یا به بهشت؟

همان پرسش‌ها پیش می‌آید. یا خدا ناعادل است، یا مفهوم یک زندگی به‌منزلهٔ آزمونی برای ورود به بهشت یا دوزخ نادرست است.

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. پس آزمونی را که نمی‌توانند در آن شرکت کنند توضیح دهید. منصفانه بودن یک ادعاست. نشان دهید چگونه.
پس آزمونی را که نمی‌توانند در آن شرکت کنند توضیح دهید. منصفانه بودن یک ادعاست. نشان دهید چگونه.

4. زاده در کیش نادرست. روانهٔ دوزخ؟

آدم‌های گوناگون در کیش‌های گوناگون زاده می‌شوند و پرورش می‌یابند. اما این مبلّغانِ گرواندن می‌گویند تنها پیروان کیش آنان به بهشت خواهند رفت. دیگران، صرف‌نظر از کردارشان، به دوزخ خواهند رفت.

پس چه کسی به کجا خواهد رفت؟

اگر من در کیشی دیگر زاده و بزرگ شده‌ام، تقصیر من چیست؟ چرا خدا اقامت مرا در دوزخ از پیش برنامه‌ریزی کرده است؟

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. انتخاب‌هایش را داوری کنید. نه زادگاهش را.
انتخاب‌هایش را داوری کنید. نه زادگاهش را.

5. جنایتی هولناک که چون میان‌بُری به بهشت فروخته می‌شود

مردم می‌گویند کودکان معصوم‌اند و از این رو به بهشت خواهند رفت، اگر در خردسالی بمیرند. فرض کنید شخصی این دیدگاه را جدی بگیرد و عزم کند بهشت را به همهٔ کودکان هدیه کند. او، به‌عنوان نمونه‌ای والا از ازخودگذشتگی، شروع به کشتن کودکان می‌کند. منطق او این است: حتی اگر ناچار باشم تا ابد در دوزخ بسوزم، باید تمام تلاشم را بکنم تا برای این کودکان معصوم جایی در فردوس رزرو شود!

بدین‌سان او خدمتی اجتماعی و بی‌چشم‌داشت انجام می‌دهد. آیا او به بهشت می‌رود یا به دوزخ؟

اگر به بهشت برود، پس خدا سرمشقی نادرست پیش می‌نهد تا مردم از آن پیروی کنند.

اگر به دوزخ برود، پس ازخودگذشتگی بد است.

افزون بر این، چون تا فرا رسیدن روز رستاخیز هیچ‌کس به‌راستی نخواهد دانست چه کسی به کجا می‌رود، معنایش این است که خدا از پیش به اندازهٔ کافی سردرگمی پراکنده است تا بسیاری از مددکاران اجتماعیِ معصوم و ازخودگذشته را به پیمودن راه کودک‌کشی و کشتار برانگیزد!

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. قتل نیکوکاری نیست. این بهانه را رد کنید.
قتل نیکوکاری نیست. این بهانه را رد کنید.

6. برگه‌های متفاوت. شرایط متفاوت. یک نتیجهٔ نهایی.

یک آزمون منصفانه ایجاب می‌کند که

  • نخست موضوع به همه با امکانات و توجه یکسان و در شرایط یکسان آموزش داده شود،
  • سپس آنان در شرایط آزمونِ یکسان ارزیابی شوند.

بر این اساس، خدا باید نخست کیش راستین و کتاب‌های مقدسش را در دل همه می‌نشاند، سپس همه را در خانواده‌هایی از یک نوع به دنیا می‌آورد، می‌گذاشت در یک مکان و در شرایط یکسان بزرگ شوند، و تنها پس از آن آزمون را برگزار می‌کرد.

اما در این جهان می‌بینیم که شرایط آزمون تا جایی که بتوان تصور کرد گوناگون است. و با این همه ادعا می‌شود که خدا کامل، عادل و مهربان است!

بیشتر عالمان کیش‌ها به این تناقض چنین پاسخ می‌دهند که خدا می‌داند چگونه کردار هر کس را در پرتو شرایطش داوری کند و سرنوشتش را رقم بزند. این چنان به گوش می‌رسد که گویی خدا چیزی شبیه فرمول داکورث-لوئیس دارد که برای تعیین برندهٔ یک مسابقهٔ کریکتِ قطع‌شده به کار می‌رود.

این چند تردید را پیش می‌آورد:

الف. اصلاً چرا امتحان را به نمایش بگذارد؟

اگر خدا کامل است و فرمول نمره‌دهی‌اش این‌قدر خوب است، چرا کل این نمایش را به صحنه می‌برد و سال‌ها ادامه‌اش می‌دهد؟ چرا فرمول را از همان آغاز به کار نمی‌بندد و همه را یکراست به بهشت یا دوزخ نمی‌فرستد؟

کارتون مطبوعاتی با سانجیو نیوار، ذاکر نایک و دختر دانش‌آموزی اندیشناک: اگر نتیجه معلوم است، چرا این محنت را به نمایش بگذارد؟
اگر نتیجه معلوم است، چرا این محنت را به نمایش بگذارد؟

ب. چرا برخی داوطلبان باید طولانی‌تر رنج بکشند؟

اگر این فرمول دربارهٔ کودک مرده‌زاد یا جنین کار می‌کند، چرا او بی‌جهت میان برخی مردم تبعیض گذاشت و آنان را به رویارویی با دشواری‌های یک عمر دراز واداشت؟ آخر او همه را از آغاز برابر آفریده بود!

کارتون مطبوعاتی با سانجیو نیوار، ذاکر نایک و دختر دانش‌آموزی اندیشناک: همان داور. محنتی متفاوت. توضیح دهید.
همان داور. محنتی متفاوت. توضیح دهید.

ج. چگونه مقصدهای ثابت می‌توانند بازتاب زندگی‌های گوناگون باشند؟

به نظر می‌رسد این آزمون تنها دو نتیجه دارد. یا بهشت نصیبتان می‌شود یا دوزخ. به نظر نمی‌رسد نتیجه با آنچه هر کس انجام داده است تغییر کند. برخی کتاب‌ها به‌راستی از چندین گونه بهشت سخن می‌گویند، اما این تنها دو پیامد را با شماری محدود جایگزین می‌کند – مثلاً ده بهشت و ده دوزخ به جای یکی از هر کدام. اما هنوز هیچ مقیاس پیوسته‌ای از نتایج در کار نیست. ده بهشت و ده دوزخ همچنان پرسش را بی‌پاسخ می‌گذارند: چگونه چند مقصد ثابت می‌توانند حق زندگی‌هایی را ادا کنند که به بی‌شمار شیوه با هم فرق دارند؟

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. حتی مدرسهٔ او بهتر می‌داند.
حتی مدرسهٔ او بهتر می‌داند.
کارتون مطبوعاتی با سانجیو نیوار، ذاکر نایک و دختر دانش‌آموزی اندیشناک: جعبه‌های بیشتر. همان پرسش بی‌پاسخ.
جعبه‌های بیشتر. همان پرسش بی‌پاسخ.

7. بهشت می‌تواند ما را آماده کند. چرا زمین نتوانست؟

ظاهراً مردم بدن‌های جوانشان را در بهشت حفظ می‌کنند. حال آیا اگر بخواهند، خواهند توانست ظاهرشان را تغییر دهند؟ تکلیف کودکان و جنین‌هایی که به بهشت می‌روند چه می‌شود؟ آیا در قامت بزرگسال می‌روند؟ آیا به آنان زبانی که گویا زبان بهشت است آموزش داده خواهد شد؟ اگر به‌راستی چنین است، چرا خدا زبان بهشت را زبان مشترک روی زمین نیز نکرد؟

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. نخست آموزش. سپس آزمون. بدیهیات مدرسه.
نخست آموزش. سپس آزمون. بدیهیات مدرسه.

8. آیا یک سوسک سهم بهتری می‌برد؟

تکلیف جانوران چه می‌شود – خزندگان، حشرات، پستانداران و دیگر آفریدگان؟ آیا آنان به بهشت می‌روند یا به دوزخ؟ باور پیشین این بود که جانوران روح ندارند. اما اکنون که به‌خوبی ثابت شده است دست‌کم جانوران عالی‌تر همچون انسان‌ها درد و لذت را حس می‌کنند، آرا دو دسته شده است.

برخی ادعا می‌کنند که آنان نیز به بهشت خواهند رفت. دیگران می‌گویند خدا بهتر می‌داند!

اگر آنها به بهشت بروند، چرا خدا با دیگران تبعیض روا داشت و آنها را سوسک و بز به دنیا نیاورد؟ آن‌وقت آنها هم گذرنامهٔ مستقیم بهشت را می‌گرفتند!

اگر به دوزخ بروند، تقصیرشان چه بود؟

همچنین، آیا مانند سوسک و بز زندگی خواهند کرد، یا بدن انسانی خواهند گرفت؟ آیا هوششان افزایش خواهد یافت؟ یا همان‌قدر کودن خواهند ماند که روی زمین بودند؟

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. پس سوسک از امتحان معاف می‌شود؟
پس سوسک از امتحان معاف می‌شود؟

9. یک آزمون نابرابر. یک حکم ابدی.

به نظر می‌رسد بهشت و دوزخ همیشگی‌اند. به گفتهٔ این کیش‌ها، آنها تا ابد ادامه خواهند داشت. اگر چنین باشد، بی‌عدالتی خدا در پرتو نکته‌های بالا از این هم آشکارتر می‌شود.

خدا بر پایهٔ تنها یک آزمون، برخی را بی‌آنکه اصلاً بیازماید مستقیم به بهشت فرستاد! دیگران را سال‌های سال آزمود. برخی را در خانهٔ مرتدان به دنیا آورد.

آیا این سنگین‌ترین فریبکاری نیست؟

اگر این داستان‌های یک امتحانِ یگانه و بهشت یا دوزخ جاودان راست باشند، خدا بی‌عدالت‌ترین و بزرگ‌ترین فریبکار است.

یک پرسش دیگر:

اگر مردم در بهشت دست به جنگ‌وجدال، فریبکاری یا زنا بزنند چه خواهد شد؟ آیا به دوزخ منتقل خواهند شد؟ یا اجازه خواهند داشت هر کاری بخواهند بکنند و باز هم در بهشت بمانند؟

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. یک آزمون ناعادلانه نمی‌تواند حکمی بی‌پایان را توجیه کند.
یک آزمون ناعادلانه نمی‌تواند حکمی بی‌پایان را توجیه کند.
کارتون مطبوعاتی با سانجیو نیوار، ذاکر نایک و یک دختر دانش‌آموزِ اندیشناک: آیا حکم می‌تواند تغییر کند؟ ابدیت پاسخ می‌خواهد.
آیا حکم می‌تواند تغییر کند؟ ابدیت پاسخ می‌خواهد.

10. به نوزادی تجاوز می‌شود. این آزمونِ کیست؟

اغلب خبرهای غم‌انگیزِ تجاوز حتی به نوزادان را می‌شنویم.

تجاوز به یک نوزاد جنایتی هولناک است. آزمون نامیدنِ آن، رنج کودک را به هیچ روی توجیه نمی‌کند. حال چه کسی آزموده می‌شود؟ قربانی یا متجاوز؟

اگر آزمونِ قربانی است، آیا نوزاد در موقعیتی هست که پاسخ دهد؟

اگر آزمونِ متجاوز است، آخر برای چه خدا آن نوزاد کوچک و بی‌نوا را سپر بلا کرد؟

اگر این داستان‌ها راست باشند، خدا چیزی جز یک دیکتاتور دیوانه، ابله و روان‌پریش به نظر نمی‌رسد.

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. آزار، جنایتی هولناک است. نه برگهٔ امتحان.
آزار، جنایتی هولناک است. نه برگهٔ امتحان.

11. اصلاً چرا اجازه داد کتاب‌های «نادرست» پدید آیند؟

تقریباً همهٔ کتاب‌های فلسفه‌های شرقی مفهوم تنها یک بار زاده شدن را رد می‌کنند. آنها باور دارند که زندگی چرخه‌ای پیوسته است که مرگ آن را نمی‌گسلد. این را به‌طور کلی نظریهٔ کارما می‌نامند.

حال اگر این درست نبود، چرا خدا مردمی را که در بخش شرقی کرهٔ زمین به دنیا آمدند از همان کودکی سردرگم کرد؟

خدا در گذشته معجزه‌های بزرگی کرده است، از جمله سوزاندنِ شهرها و روستاهایی به‌تمامی و آوردن عیسی به جهان بی‌آنکه پدری انسانی داشته باشد. اگر او می‌تواند این‌همه کار کند، چرا این کتاب‌های شرقی را برای همیشه نسوزاند؟ هر چه باشد، خودش این معیار را نهاد که کسانی که از ایمان آوردن به عیسی یا محمد سر باز می‌زنند به دوزخ خواهند رفت! در حالت آرمانی، او باید از همان آغاز جلوی پدید آمدن این کتاب‌های شرقی را می‌گرفت!

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. دستورهای متناقض. کیفر ابدی برای انتخاب نادرست؟
دستورهای متناقض. کیفر ابدی برای انتخاب نادرست؟

12. شست‌وشوی مغزی از کودکی. داوری تا ابد؟

تکلیف تروریست‌هایی که از همان کودکی برای جهاد شست‌وشوی مغزی شده بودند چه می‌شود؟ آیا کسانی مانند قصاب که در حملهٔ بمبئی بسیاری را کشت به بهشت می‌روند یا به دوزخ؟ آنها صرفاً به دست متعصبان شست‌وشوی مغزی شده بودند تا برای جستن خدا سلاح به دست گیرند!

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. نخست شست‌وشوی مغزی. داوری تا ابد. عدالتش را توضیح دهید.
نخست شست‌وشوی مغزی. داوری تا ابد. عدالتش را توضیح دهید.

13. یک عمر، فروکاسته به یک «ببخشید» واپسین؟

مردم می‌گویند خدا گناهان کسی را که راه راستین خدا را بپذیرد می‌بخشد! ایمان بیاور و گناهان پیشین پاک می‌شوند. آن را رها کن و در کفر بمیر، و کردارهایت پاک می‌شوند. چه چیزی حکم ابدی را تعیین می‌کند: زندگی‌ات یا هویت عقیدتیِ واپسینت؟

این تردیدهای بیشتری برمی‌انگیزد:

الف. یک عمر کامل، فروکاسته به آری یا نه

یک عمر کامل، با همهٔ تلاش‌ها، آموخته‌ها و پیچیدگی‌هایش، بر باد می‌رود. تنها چیزی که می‌ماند یک آری یا نهِ واپسین است. آیا این خلاف طبیعت نیست؟

همه می‌دانیم خشم بد است. اما باز هم گاهی تسلیم خشم می‌شویم، به سبب محدودیت‌های فهممان و نحوهٔ سیم‌کشی مغزمان.

اگر کسی سراسر عمر مؤمن بوده اما از سر سردرگمی در چند روز آخر عمرش مرتد شود، چرا باید چنین سخت کیفر ببیند؟

و چرا باید دیگری که همیشه مرتد بوده، با وجود همهٔ یاوه‌هایی که دهه‌ها در سر داشت و انجام داد، با بهشت پاداش بگیرد؟

هیچ تصمیمی بی‌سردرگمی نیست. تنها راه گرفتن تصمیم درست بی‌سردرگمی، دانستن همه‌چیز و توانایی تحلیل همه‌چیز است. این برای هیچ انسانی ممکن نیست. پس هیچ تصمیم انسانی را نمی‌توان قابل‌اعتماد و نهایی دانست.

پس چه کسی با پیام خدا موافق باشد چه مخالف، این تصمیم سرشار از سردرگمی است و بر دانشی بسیار محدود استوار است.

پس آیا خدا دیوانه نیست که بر پایهٔ تصمیمی لحظه‌ای که در نادانی گرفته شده، یکی را تا ابد به دوزخ و دیگری را به بهشت محکوم کند؟

آیا خدا بیدادگر نیست که چنین سازوکار آزمونِ معیوبی طراحی کرده که برای تعیین سرنوشت همهٔ روح‌ها تا ابد، به نادانی مردم تکیه دارد؟

کارتون مطبوعاتی با سانجیو نیوار، ذاکر نایک و یک دختر دانش‌آموزِ اندیشناک: یک عمر کامل، یک خانهٔ تیک‌زدنیِ دقیقهٔ آخر نیست.
یک عمر کامل، یک خانهٔ تیک‌زدنیِ دقیقهٔ آخر نیست.

ب. حالا بدرفتاری کن. بعداً بگو ببخشید؟

آیا این مردم را تشویق نمی‌کند که سراسر عمر هر جور کار ناروایی را ادامه دهند و در پایان بگویند ببخشید؟

از این روست که می‌بینیم بسیاری با نزدیک شدن پیری قدیس‌مآب می‌شوند تا بگویند ببخشید و به بهشت بروند. محتاط‌ترها کار ناروا را می‌کنند، سپس همان را اعتراف می‌کنند و قِسِر در می‌روند!

کارتون مطبوعاتی با سانجیو نیوار، ذاکر نایک و یک دختر دانش‌آموزِ اندیشناک: عذرخواهی، مجوز پیشاپیش نیست.
عذرخواهی، مجوز پیشاپیش نیست.

ج. طبیعت «ببخشید» را به‌جای پرداخت نمی‌پذیرد

پس چرا طبیعت برخلاف روش خدا کار می‌کند؟ آیا طبیعت را خدا زمانی طراحی کرد که ناکامل بود؟

زیرا در طبیعت، اگر خطایی کنی، نمی‌توانی بی‌آنکه بهایش را بپردازی قِسِر در بروی.

اگر شکر بیش از اندازه بخوری و به دیابت مبتلا شوی، گفتن «ببخشید» درمانت نمی‌کند! باید کل فرایند درمان را از سر بگذرانی و حتی آن‌وقت هم درمان کامل تضمین‌شده نیست. با گفتن «ببخشید» نیرومند نمی‌شویم! با گفتن «ببخشید» دندان‌هایمان برنمی‌گردد! با گفتن «ببخشید» دانشور نمی‌شویم! با گفتن «ببخشید» در مهارت‌ها استاد نمی‌شویم!

برعکس، در طبیعت همه‌چیز در فرایندی پیوسته و بر پایهٔ قوانینی معین رخ می‌دهد. هیچ گریزی از آن نیست. چرا خدا ناگهان به چنین نظام هولناک و گیج‌کننده‌ای از نتایج ثابت و جدا از هم روی می‌آورد! خدا حتماً دیوانه است!

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. بگو ببخشید. بعد خسارت را جبران کن. شیشه عذرخواهی نمی‌پذیرد.
بگو ببخشید. بعد خسارت را جبران کن. شیشه عذرخواهی نمی‌پذیرد.

14. هوش را داد. برای به کار بستنش کیفر می‌دهد.

اگر خدا دادگر و مهربان است، چرا برای رزرو آیندهٔ همیشگی‌مان ایمان به چیزهایی را می‌خواهد که نه می‌توانیم ببینیم، نه بشنویم، نه تحلیل کنیم و نه حس کنیم؟

نه خدا را می‌بینیم و نه شاهد انجام چنین معجزه‌هایی از سوی او هستیم. هیچ انسان الهیِ ویژه‌ای پیرامون خود نمی‌بینیم و حتی آنونسی از بهشت یا دوزخ هم ندیده‌ایم.

با این حال، برای رزرو یک جا در بهشت ایمان به تک‌تک اینها لازم است!

و اگر ایمان نیاوریم، تا ابد محکوم به دوزخیم!

خدا به ما هوش داد تا فریب را از حقیقت بازشناسیم. روی زمین، به کسانی که بهرهٔ بیشتری از آن دارند احترام می‌گذاریم.

اما در پادشاهی خدا، همین هوش بزرگ‌ترین سبب گناه است.

تنها کوران به بهشت درمی‌آیند. بقیه در دوزخ خواهند سوخت!

جهان خدا به‌راستی بسیار گیج‌کننده است.

خدا حتماً دیوانه است!

کاریکاتورهای سانجیو نیوار و ذاکر نایک با یک دختر دانش‌آموز. مغز برای اندیشیدن است. نه برای تزئین.
مغز برای اندیشیدن است. نه برای تزئین.

پاسخ ودایی: زندگی ادامه می‌یابد. پیشرفت ما نیز.

ایشورِ ودایی ما را نمی‌آزماید. او تنها یاری‌مان می‌کند. قوانین او دگرگون نمی‌شوند. او پس از هر مرگ زندگی می‌بخشد و هنگامی که با تلاش خودمان نادانی را می‌زداییم، از پیشرفت ما پشتیبانی می‌کند.

پرورده از آثار بنیادین مهارشی دایاناند سرسوتی و دانشمندانِ سنت فکری او.

کارتون مطبوعاتی با سانجیو نیوار، ذاکر نایک و یک دختر دانش‌آموزِ اندیشناک: راه ودایی: بیاموز، عمل کن، بهتر شو. زندگی ادامه دارد. محکوم نشده. همچنان در حال رشد.
راه ودایی: بیاموز، عمل کن، بهتر شو. زندگی ادامه دارد. محکوم نشده. همچنان در حال رشد.

چکیدهٔ سخن

  • آغازها و فرصت‌های نابرابر، این ادعا را که زندگی امتحانی منصفانه و نهایی است سست می‌کنند.
  • کودکان، شرایط، توبه و رنج، آن الگو را در برابر عدالت کامل می‌آزمایند.
  • جایگزین ودایی، پیامدهای قانونمند را با پیشرفت پیوسته از راه تلاش پیوند می‌دهد.

این را پیش ببرید

  • ادعای عدالت کامل باید در برابر پرسش‌هایی دربارهٔ فرصت، مسئولیت و پیامد تاب بیاورد.
  • توبه نمی‌تواند جای کارِ اصلاح رفتار و جبران آثار آن را بگیرد.
  • ایشور ودایی قانون را معلق نمی‌کند و از هوش نمی‌خواهد که تسلیم شود؛ رشد، تلاش خود ما را می‌طلبد.

پرسشی برای رویارویی

داوری‌ای که هرگز نمی‌تواند تغییر کند، چگونه می‌تواند منصفانه باشد وقتی امتحانِ ادعایی چنین بخت‌های نابرابری به مردم می‌دهد؟

آنچه باید انجام دهید

  • مسئولیت را جایگزین ترس کنید. با خطایی تکرارشونده روبه‌رو شوید، آسیبی را که پدید می‌آورد جبران کنید و انضباطِ تغییر دادنش را در خود بسازید.
  • به دیگران ابزار رشد بدهید. آموزش دهید، راهنمایی کنید، یادگیری را سازمان دهید و به کسی کمک کنید از شکست برخیزد. نظام‌هایی را که مردم را محکوم می‌کنند و در همان حال آن فرصت را از آنها دریغ می‌کنند، نپذیرید.
  • اصل ودایی را به کار ببندید. نظم قانونمند ایشور تلاش می‌طلبد، نه درماندگی. از راه کارما یوگا، راه ودایی به‌سوی آنَند را بپیمایید. نیرومندتر شوید و به دیگران کمک کنید توان برخاستن را به دست آورند.
  • باور را به خدمت بدل کنید. از راه کار آموزشی ما با کودکان پناهنده، به کودکان کمک کنید بیاموزند، اعتمادبه‌نفس پیدا کنند و آینده‌شان را بسازند.

آزماینده را بیازمایید.
سپس خودتان را بیازمایید.

دریابید چرا پاسخ ودایی متفاوت است. این مقاله را از راه درس‌های مصور بیاموزید، در آزمونک‌ها شرکت کنید و گواهی‌نامهٔ خود را بگیرید.

دوره را آغاز کنید

سانجیو نیوار
The Vedic Leader

اگر می‌خواهید ساتیا را برپا کنید، آساتیا را نابود کنید و کنشِ اثرگذار را شیوهٔ زندگی سازید، به یَجنای The Vedic Leader بپیوندید.

Sources42 references

Explore the references used in this article. Open a source to inspect the reference.

  1. Quran 4:40quran.com
  2. Quran 23:99-100quran.com
  3. Quran 67:2quran.com
  4. Quran 98:6-8quran.com
  5. Sahih al-Bukhari 7047sunnah.com
  6. Sunan Abi Dawud 4403sunnah.com
  7. Sahih Muslim 2662csunnah.com
  8. Sahih Muslim 2658bsunnah.com
  9. Quran 3:85quran.com
  10. Sahih Muslim 153sunnah.com
  11. Quran 2:286quran.com
  12. Reference: icc media information duckworthlewis calculations explainedicc-cricket.com
  13. Sahih al-Bukhari 3208sunnah.com
  14. Quran 46:19quran.com
  15. Sahih al-Bukhari 2790sunnah.com
  16. Sahih Muslim 2837sunnah.com
  17. Sahih Muslim 2833sunnah.com
  18. Jami at-Tirmidhi 2545sunnah.com
  19. Reference: the language of paradise inhabitantsislamweb.org
  20. Quran 6:38quran.com
  21. Reference: en/answers/11437islamqa.info
  22. Reference: nyu.edu/nydeclaration/declarationsites.google.com
  23. Reference: en/answers/14404islamqa.info
  24. Quran 15:47quran.com
  25. Reference: news/2018-01-30/eight-month-old-baby-raped-in-india/9376746abc.net.au
  26. Reference: passagebiblegateway.com
  27. Reference: hud/82quran.com
  28. Quran 19:20-21quran.com
  29. Quran 4:150-151quran.com
  30. Reference: en/node/804nia.mha.gov.in
  31. Quran 39:53quran.com
  32. Sahih Muslim 121sunnah.com
  33. Quran 2:217quran.com
  34. Jami at-Tirmidhi 3537sunnah.com
  35. Reference: health-information/diabetes/overview/symptoms-causesniddk.nih.gov
  36. Quran 2:3quran.com
  37. Quran 4:136 | An-Nisaquran.com
  38. Quran 4:56quran.com
  39. Yajurveda 40.8; raw Sanskrit textvishvasa.github.io
  40. Rigveda 1.24.1-2; raw Sanskrit textsanskritdocuments.org
  41. Rigveda 10.48.5 and 10.49.1; raw Sanskrit textsanskritdocuments.org
  42. Rigveda 9.63.5; raw Sanskrit textsanskritdocuments.org

कृण्वन्तो विश्वमार्यम् (بیایید جهان را شریف کنیم)

برگرفته از نوشته‌ها، پژوهش‌ها و نسخه‌های پیشین نویسنده که از سال 2002 پرورانده شده‌اند. بازبینی و به‌روزرسانی‌شده در نوامبر 2026.

Drawn from the author’s writings, research and earlier versions developed since 2002. Revised and updated in November 2026.

ॐ इदं न मम (این از آنِ من نیست).

Share this article

Written by

Sanjeev Newar

Sanjeev Newar is a Vedic scholar, data scientist and social entrepreneur. An alumnus of IIT Guwahati and IIM Calcutta, he is a founder of Rashtra Jyoti and Sewa Nyaya Utthan Foundation. His work brings together Vedic knowledge, public education and on-ground action to protect the vulnerable and drive social change.

16 min left

Keep Rashtra Jyoti close. Get new articles by email.